|
Το έργο της Ναταλίας Καζιρέλοβας δημιουργείται μέσα από κάποια μεθοδολογικά βήματα. Το πρώτο είναι η ίδια η επιλογή του θέματος. Η επιλογή του αποτελεί και το πιο δύσκολο γεγονός και μόνο όταν βρεθεί θα δώσει λύση και στα κατασκευαστικά προβλήματα του πίνακα. Το θέμα δεν μπορεί να αναζητηθεί παντού. Αυτό το γεγονός άλλωστε τη διαφοροποιεί και από τον κλασικό ιμπρεσιονισμό. Για τον ιμπρεσιονιστή τα πάντα μπορούσαν να αποτελέσουν ένα θέμα αφού το ενδιαφέρον περιοριζόταν στις στιγμιαίες εντυπώσεις του φωτός που μπορούσαν να βρεθούν παντού. Στην περίπτωση μας συμβαίνει το αντίθετο. Η καλλιτέχνης αναζητά πιεστικά μια δομή, δηλαδή μια κατάσταση που θα είναι όσο το δυνατό πιο κοντά στη φύση των πραγμάτων και θα προχωρούσε, εάν είναι εφικτό, σε παραλληλία με τη φύση. Η οργάνωση των γραμμών, των χρωμάτων πρέπει να δίνει σταθερότητα και καθαρότητα στο θέμα. Το έργο της Ναταλίας Καζιρέλοβας είναι μια άσκηση στην πειθαρχία και,πάνω απ΄’όλα, η κατανόηση του βασικού σεζανικού μαθήματος ότι η ανθρώπινη αντίληψη είναι εξορισμού συγκεχυμένη. Ο Σεζάν θεωρούσε πως η εικαστική δημιουργία πρέπει να αναπτύσσεται και να πραγματοποιείται σε επαφή με τη φύση. Η φύση μπορεί να αποδοθεί «με τον κύλινδρο,τη σφαίρα και τον κώνο,» όλα σε κατάλληλη προοπτική θέση, ώστε η κάθε πλευρά ενός αντικειμένου να κατευθύνεται προς ένα κεντρικό σημείο. Αυτό το στοιχείο η καλλιτέχνης το διατηρεί. Ορθολογισμός σημαίνει όμως αναζήτηση της ενότητας. Η ζωγραφική είναι πειθαρχία, παρατήρηση, είναι άσκηση του βλέμματος. είναι συγκέντρωση. Άρα ο ρόλος γενικά του καλλιτέχνη είναι να μορφοποιήσει αυτό που βλέπει περιορίζοντας τις τυχαίες ιδιότητες του φωτός, της ατμόσφαιρας ή άλλων παραγόντων. Αφαιρώντας λοιπόν το συμπτωματικό, μπορούμε τότε να πλησιάσουμε αυτό που θεωρούμε αναγκαίο δηλαδή σε μια ειδητική μορφή, για να χρησιμοποιήσουμε τη γλώσσα της φιλοσοφίας. Τότε μόνο πραγματοποιείται το έργο όπως έλεγε κι ο Σεζάν. Το δεύτερο θέμα της μεθόδου είναι η διαδικασία, πάλι σεζανικής προέλευσης, του μετατονισμού(modulation). Πρόκειται δηλαδή για τη διαδικασία κατά την οποία το χρωματικό υλικό προσαρμόζεται σε μια συγκεκριμένη ένταση ή ένα συγκεκριμένο τόνο. Το αποτέλεσμα σε αυτήν τη μέθοδο είναι η δημιουργία ενός μωσαικού από χρωματικές ψηφίδες οι οποίες πάντως δεν κατατέμνουν το θέμα όπως φαινομενικά δείχνει αλλά αντίθετα δημιουργούν μια ενότητα στον πίνακα, αναδεικνύοντας τα ουσιώδη, κατά τον καλλιτέχνη, στοιχεία. Το τοπίο στα έργα της έχει τη δική του ειδητική μορφή, προχωρά σε όλο το τελάρο σύμφωνα με τη δομή του κι όχι τα περιστασιακά στοιχεία του. Οι ίδιες παρατηρήσεις ισχύουν επίσης και για τις μορφές της. Κι εδώ, παρατηρούμε την πιεστική εμμονή να μην οδηγηθούμε σε μια υποκειμενική ερμηνεία. Οι μορφές της, όπως τα γλυπτά του Μπρανκούσι, αποφεύγουν τον υποκειμενικό παράγοντα έτσι ώστε να οδηγηθούν σε μια δομή που να είναι πιο σταθερή κι αναλλοίωτη. Οι μορφές της αποκτούν την μορφολογική τους συμπύκνωση χωρίς όμως να χάνουν τη χάρη τους.
Παναγιώτης Σ Παπαδόπουλος |